มหาวิทยาลัยนครพนม โดยคณะวิทยาการจัดการและเทคโนโลยีสารสนเทศ ร่วมกับคณะเกษตรและเทคโนโลยี วิสาหกิจชุมชนกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรบ้านหนองฮี และหน่วยงานด้านการเกษตรในจังหวัดนครพนม ดำเนินโครงการประยุกต์ใช้หนอนแมลงวันลาย (Black Soldier Fly: BSF) เพื่อจัดการขยะอินทรีย์และพัฒนาเป็นอาหารสัตว์ทางเลือกกับปุ๋ยอินทรีย์ มุ่งสร้างองค์ความรู้และระบบใช้ประโยชน์จากของเหลือในชุมชนอย่างคุ้มค่า โดยเก็บข้อมูลการดำเนินงานระหว่างเดือนมิถุนายน–กันยายน 2568
โครงการเริ่มจากการทำงานร่วมกับชุมชนเพื่อสำรวจปัญหาและข้อจำกัดด้านขยะอินทรีย์และพื้นที่ ก่อนร่วมกันวางแนวทาง ทดลองเลี้ยงหนอนแมลงวันลาย และถอดบทเรียนจากการปฏิบัติจริง มหาวิทยาลัยนำกระบวนการเรียนรู้โดยใช้ชุมชนเป็นฐาน (Community-Based Learning) มาบูรณาการองค์ความรู้ด้านธุรกิจ เกษตร และสิ่งแวดล้อมใน 4 รายวิชา พร้อมเปิดโอกาสให้นักศึกษาข้ามสาขาร่วมรับผิดชอบงานด้านการผลิต การจัดเก็บข้อมูล และการจัดการ
ผลการดำเนินงานตลอดโครงการมีโรงเรือนต้นแบบ 2 โรงเรือน ผลิตปุ๋ยอินทรีย์ได้ประมาณ 100 กิโลกรัม และหนอนแห้งประมาณ 20 กิโลกรัม มีผู้เข้าร่วมกิจกรรมเฉลี่ยครั้งละ 30 คน ข้อมูลในรายงานระบุว่าชุมชนสามารถลดปริมาณขยะอินทรีย์ได้เฉลี่ยร้อยละ 30–40 ขณะที่ครัวเรือนนำร่องลดต้นทุนอาหารสัตว์ได้ร้อยละ 10–15 ในช่วงดำเนินโครงการ
ด้านการเรียนรู้ นักศึกษาที่เข้าร่วมจำนวน 10 คนผ่านเกณฑ์ผลลัพธ์การเรียนรู้ครบทุกคน และร้อยละ 80 ได้รับผลการเรียนระดับ A และ B สะท้อนการเชื่อมโยงการเรียนในห้องเรียนกับโจทย์จริงของชุมชน โดยมีอาจารย์และสำนักงานเกษตรอำเภอปลาปาก รวมถึงสำนักงานเกษตรจังหวัดนครพนม สนับสนุนองค์ความรู้และเครือข่ายการดำเนินงาน
มหาวิทยาลัยและชุมชนมีแนวทางต่อยอดด้วยการพัฒนามาตรฐานผลิตภัณฑ์และกำลังการผลิต จัดอบรมแกนนำชุมชนในรูปแบบ Training of Trainers และประสานหน่วยงานท้องถิ่นกับภาคเอกชนเพื่อสนับสนุนวัสดุ เงินทุน และตลาด ควบคู่กับการติดตามข้อมูลน้ำหนักขยะ ต้นทุนอาหารสัตว์ ผลผลิต และรายได้จริงในระยะยาว ทั้งนี้ รายงานระบุว่ายังมีข้อจำกัดด้านมาตรฐานและปริมาณผลิตภัณฑ์ สภาพอากาศ และความต่อเนื่องในการดูแล
การเชื่อมโยง SDGs: SDG 12 เป้าประสงค์ 12.5 การลดและนำของเสียกลับมาใช้ประโยชน์ เป็นเป้าหมายหลัก; SDG 2 เป้าประสงค์ 2.4 ระบบการผลิตอาหารที่ยั่งยืน; และเชื่อมโยง SDG 4, 17, 8 และ 11 ผ่านการเรียนรู้ร่วมกับชุมชน ความร่วมมือหลายภาคส่วน การเพิ่มมูลค่าของเหลือใช้ และการจัดการขยะชุมชน
